Yapay Zekâ Terimleri81 sonuçTopluluk ÖğrenmesiEnsemble LearningBirden fazla modelin tahminlerini birleştirerek daha iyi sonuç alma yaklaşımı (bagging, boosting, stacking).Destek Vektör MakinesiSVM (Support Vector Machine)Sınıflar arasındaki en iyi ayırıcı sınırı bulmaya çalışan klasik sınıflandırma/regresyon modeli.Rastgele OrmanRandom ForestBirden fazla karar ağacının tahminlerini birleştiren topluluk öğrenme yöntemi.Gradyan ArtırmaGradient BoostingZayıf modelleri art arda eğiterek hatalarını düzeltmeye dayanan topluluk öğrenme yöntemi.XGBoost / LightGBMTablo verisinde son derece etkili, optimize edilmiş gradyan artırma kütüphaneleri.Naive BayesÖzniteliklerin bağımsız olduğu varsayımıyla Bayes teoremine dayanan hızlı sınıflandırıcı.Karar AğacıDecision TreeVerideki özniteliklere göre dallara ayrılarak karar veren ağaç yapılı model.k-En Yakın Komşuk-NN (k-Nearest Neighbors)Bir örneği en yakın k komşusunun etiketine göre sınıflandıran basit algoritma.K-OrtalamalarK-MeansVeriyi k merkez etrafında kümelere ayıran en yaygın kümeleme algoritması.FSDP / ZeROParametre, gradyan ve optimizasyon durumunu cihazlar arasında parçalayarak çok büyük modellerin eğitimini mümkün kılan bellek verimli dağıtık eğitim teknikleri.Doğrusal / Lojistik RegresyonLinear / Logistic RegressionSürekli değer tahmini (doğrusal) ve ikili sınıflandırma (lojistik) için kullanılan en temel istatistiksel modeller.Model ParalelliğiModel ParallelismBir modelin farklı parçalarının farklı cihazlara dağıtılarak eğitilmesi.Tensör / Pipeline ParalelliğiTensor / Pipeline ParallelismModel paralelliğinin iki türü: katman içi matrislerin (tensör) veya ardışık katman gruplarının (pipeline) farklı cihazlara dağıtılması.Veri ArtırmaData AugmentationMevcut veriden türetilen değişik varyasyonlarla eğitim veri kümesinin yapay olarak genişletilmesi.Dağıtık EğitimDistributed TrainingBir modelin birden fazla cihaz/makinede paralel eğitilmesi.Veri ParalelliğiData ParallelismAynı modelin farklı veri parçalarıyla paralel makinelerde eğitilmesi.Kendi Kendine Gözetimli ÖğrenmeSelf-Supervised LearningModelin, veri içindeki bir kısmı diğerinden tahmin ederek kendi etiketlerini kendisinin ürettiği öğrenme yaklaşımı.Öznitelik MühendisliğiFeature EngineeringHam veriden modelin daha iyi öğrenmesini sağlayacak anlamlı özniteliklerin türetilmesi.Sentetik VeriSynthetic DataYapay olarak (genellikle bir model tarafından) üretilen eğitim verisi.Aktif ÖğrenmeActive LearningModelin en bilgilendirici örnekleri seçerek etiketlenmesini talep ettiği yöntem.Model SıkıştırmaModel CompressionModeli küçültmeye yönelik tekniklerin genel adı (niceleme, budama, damıtma vb.).Müfredat ÖğrenimiCurriculum LearningModelin kolay örneklerden zora doğru sırayla eğitilmesi stratejisi.Bilgi DamıtmaDistillationBüyük bir modelin bilgisinin küçük bir modele aktarılması süreci.NicelemeQuantizationModel ağırlıklarının daha düşük hassasiyetle temsil edilerek küçültülmesi.BudamaPruningModelden önemsiz ağırlık/nöronların çıkarılarak küçültülmesi.Sürekli ÖğrenmeContinual LearningModelin önceki bilgisini korurken zaman içinde yeni veri ve görevlerden öğrenmeye devam etmesi.Karşıtsal ÖğrenmeContrastive LearningBenzer örnekleri gizil uzayda yakınlaştırıp farklıları uzaklaştırarak temsil öğrenme yöntemi (CLIP, gömme modelleri).GrokkingModelin uzun süre ezberledikten sonra aniden genelleme yapmaya başlaması olgusu.Felaket UnutmaCatastrophic ForgettingModelin yeni görev öğrenirken önceki görevlerdeki bilgisini kaybetmesi.DropoutEğitim sırasında rastgele nöronları devre dışı bırakan düzenlileştirme tekniği.Erken DurdurmaEarly StoppingPerformans kötüleşmeye başladığında eğitimi durdurma tekniği.Çapraz EntropiCross EntropySınıflandırma görevlerinde yaygın kullanılan kayıp fonksiyonu türü.DüzenlileştirmeRegularizationAşırı öğrenmeyi azaltmak için modele uygulanan kısıtlama teknikleri.Kayıp FonksiyonuLoss FunctionModel tahmini ile gerçek değer arasındaki farkı ölçen fonksiyon.Kayıp EğrisiLoss CurveEğitim boyunca kayıp değerinin adım/devir bazında çizilmiş grafiği; öğrenmenin ilerleyişini gösterir.Karışık Hassasiyet EğitimiMixed Precision Training (FP16/BF16/FP8)Hesaplamaların bir kısmının düşük hassasiyetli sayı formatlarıyla yapılması; bellek ve hız kazancı sağlar.Geri YayılımBackpropagationHatanın ağ katmanları boyunca geriye doğru yayılarak gradyanların hesaplanması.Gradyan KırpmaGradient ClippingPatlayan gradyanları önlemek için gradyan büyüklüğüne üst sınır koyma.Ağırlık SönümüWeight DecayBüyük ağırlıkları cezalandıran düzenlileştirme tekniği (L2).ZamanlayıcıSchedulerÖğrenme oranının eğitim boyunca nasıl değişeceğini belirleyen mekanizma.IsınmaWarm-upEğitimin başında öğrenme oranının düşükten başlayıp kademeli artırılması; kararsızlığı önler.Adam OptimizasyonuAdamUyarlanabilir öğrenme oranı kullanan yaygın optimizasyon algoritması.Öğrenme OranıLearning RateParametrelerin her adımda ne kadar güncelleneceğini belirleyen hiperparametre.Gradyan İnişiGradient DescentKaybı azaltmak için parametrelerin gradyan yönünde güncellenmesi yöntemi.Stokastik Gradyan İnişiSGD (Stochastic Gradient Descent)Küçük örnek gruplarıyla çalışan gradyan inişi varyantı.Yığın BoyutuBatch SizeBir yığında bulunan örnek sayısı.GradyanGradientKayıp fonksiyonunun parametrelere göre değişim yönü ve büyüklüğü.DevirEpochTüm eğitim verisinin bir kez baştan sona işlenmesi.YığınBatchBir eğitim adımında birlikte işlenen örnek grubu.Model BirleştirmeModel Mergingİki veya daha fazla ince ayarlı modelin ağırlıklarının eğitim yapmadan birleştirilmesi (SLERP, TIES vb.).Kontrol NoktasıCheckpointEğitim sırasında belirli bir andaki model durumunun kaydı.AdaptörAdapterDondurulmuş modele eklenen küçük eğitilebilir katmanlarla ince ayar yapma yöntemi.İstem / Önek AyarıPrompt Tuning / Prefix TuningModel ağırlıklarını değiştirmeden, girdiye eklenen öğrenilebilir 'yumuşak' vektörlerle uyarlama yapan PEFT yöntemleri.Parametre Verimli İnce AyarPEFT (Parameter-Efficient Fine-Tuning)Modelin sadece küçük bir kısmını güncelleyerek ince ayar yapma yöntemleri ailesi.LoRALoRA (Low-Rank Adaptation)Orijinal ağırlıkları dondurup ağırlık değişimini iki küçük düşük ranklı matrisin çarpımı olarak öğrenen PEFT yöntemi; eğitilen parametre sayısını büyük ölçüde azaltır ve sonuç ana modele takılıp çıkarılabilen küçük bir dosya olarak saklanır.QLoRANiceleme ile birleştirilmiş, bellek açısından çok verimli LoRA varyantı.Grup Göreli Politika OptimizasyonuGRPO (Group Relative Policy Optimization)Ayrı bir değer modeli olmadan, aynı isteme üretilen yanıt grubunu birbirine göre puanlayan RL algoritması (DeepSeek-R1).Ödül HacklemeReward HackingModelin hedeflenen davranışı gerçekten öğrenmeden ödül sinyalindeki boşlukları sömürerek yüksek puan alması.Doğrudan Tercih OptimizasyonuDPO (Direct Preference Optimization)Ödül modeli kurmadan doğrudan tercih verisiyle model hizalama yöntemi.Yakınsal Politika OptimizasyonuPPO (Proximal Policy Optimization)Politikayı her adımda önceki politikadan fazla uzaklaşmayacak şekilde kırpılmış küçük güncellemelerle iyileştiren, kararlı bir pekiştirmeli öğrenme algoritması; RLHF'de dil modelini ödül modeline göre eğitmek için uzun süre standart yöntem olmuştur.

Ana Sayfa
YZ Haberleri
YZ Linkleri